The Philippines' First All-Opinion Website

Commentary
August 12, 2018

UNDER FIRE: COMELEC AT SMARTMATIC

Nananatiling wala pa ring malinaw na tugon ang Comelec sa mga lumutang na question sa mga alleged irregularities sa nakalipas na 2016 national elections sa naging hearing ng Senado, mula sa naunang expose’ ni Senate President Tito Sotto hangang sa mga paratang ni dating congressman Glenn Chong.

Marami ang hindi natuwa sa ginawang hearing ng joint Congressional oversight committee on automated election ng hindi papagsalitain si Atty. Glenn Chong matapos na siya ay anyayahan bilang isang resource person sa Senado.

DISAPPOINTED

Naging “frustrated” ang maraming nag aabang sa naging paliwanag nang Commission on Elections sa usaping transmission at sealing nang PCOS machine sa mga kuwestionabling data/ boto ng mga kandidato na lumabas bago pa magsimula ang araw nang halalan noong May 9, 2016 national elections.

Ayon pa kay Senate President Vicente Sotto III ang confidential information kaugnay nang naganap na halalan noong May 9, 2016 kaugnay nang mga dinoktor na election results ay nagmula reliable source.

Samantala sa di-umanong resolution ng Comelec, sinasabing ang final testing at sealing na ginawa mula May 2 hangang 6, ay maaari raw na ma-extend hangang May 9 na araw ng election kung kinakailangan Binanatan ni Senate Pres. Sotto ang mabilis na sagot ng Smartmatic sa issue. Hindi puweding maging “testing transmission,” lang ito dahil ang huling Official testing ay nangyari na noon pang April 23, 2016 ayon kay Sotto.

QUEUE SERVER NA KWESTIONABLE

Lumutang rin sa usapin na ang paggamit ng tinatawag na “Queue server” sa maagang transmission ay hindi otorisado at questionable. Ayon sa ginawa nating pakikipanayam kay Atty. Glenn Chong sa panahong tahimik na, tapos na ang testing, transmissions at sealing ng machine ay doon may nagpadala nang mga resulta nang boto mula sa Bicol areas na galing sa tinatawag na clustered vote counting machine or precinct count optical scan (PCOS).

Kung maaalala ang Senate committee na mag iimbistiga nitong Automated Election System ang nag-subpoena sa COMELEC at Smartmatic upang magpakita ng mga relevant data sa mga kini-question at
alleged electoral fraud noong 2016 presidential polls.

COMELEC LOG

Ngunit ang hindi maipaliwanag nang Comelec sa hearing ay kung bakit ang kanilang dinalang log na nag lalaman ng mga relevant data ay mula May 9, 2018 (election day) gayong ang kine-question ay mga tala ng Log bago pa maganap ang May 9, election. Sa naunang hearing ng Senado kinwestyon ang credibility ni Atty. Chong, sa pag sasabing siya ay isa sa mga council ni 2016 Vice Presidential Candidate Bongbong Marcos.

Katunayan pinakita pa ni Senate Minority Leader Franklin Drilon ang dalawang liham mula kay Atty. George Garcia na legal council ni Bong Bong Marcos kung saan isa si Chong sa sinasabing Marcos camp’s representatives. Sa ating interview sa Insider Exclusive program ng PTV4, RJ TV at RJ radio aking tinanong kay Atty. Glenn Chong kung may mag babago ba sa mga data at early questionable transmission ng mga boto kung siya ay naging abogado nga ni dating Senator Bong Bong Marcos.

Atty. Chong: Wala! wala pong pagbabago….. mabuti naitanong po ninyo yan.

FOREIGN ELECTORAL INTERVENTION?

Na i-raise ko rin ang katanungan kung bakit ang isang banyagang kumpanya tulad ng Amazon iCloud services sa United States ay kinakailangang padalhan rin nang resulta ng election sa Pilipinas.

Noong mga nakalipas na halalan 2010 at 2013 ay lumutang na ang usapin hingil sa mga security features ng PCOS. Tulad ng “source code,” na siyang nag bibigay ng instruction sa machine na gagamitin sa halalan. Ang “ultra violet light”, ito yung nagpapakita na yung balota ay authentic. Ang “receipt” na siyang katunayan na tugma ang mga pangalan ng kandidato na binoto mo. At ang “digital signature” kung saan ang mga volunteer ay dapat mag affix ng kanilang signature na puweding ma-scan at ma-input sa machine.

ANDY BAUTISTA’S INTERVIEW

Dito nasentro ang aking ginawang interview noon kay dating Comelec chairman Andres Bautista, naririto ang bahagi nang ating ginawang pakikipanayam:

Chair Bautista: Yes Rey, nakita ko nga ‘yan sa Youtube. Ang sinasabi po natin ngayon ay yung mga features ng bagong vote counting machines na ating aarkilahin ay upgraded version nung dati. Kung baga nga, mas maganda yung mga features nito. At tama naman na sinasabing mayroong mga safe guards na nakasaad sa ating automated election law, tulad nga po ng source code, ultra violet, digital signature, etc. ang sabi ko nga, sa totoo lang, mayroon din namang mga pagkukulang yung mga COMELEC dati. Ang aming general strategy this 2016 is gusto naming matuto sa mga leksyon ng 2010 at 2013. Para makapag improve or bumuti nga yung ating pag boto sa darating na halalan.

REY LANGIT: Kung iisa-isahin natin chairman ang mga security features na ito…..

Chair Bautista: In which case, let’s talk about the source code. In 2010, the source code review happened in one month before the election. Nitong 2013, it happened four days before the election. Hindi naman tama ‘yon. Kaya sinikap namin na dapat talaga ay makapag bigay ng kaukulang panahon para nga naman ma review yung source code. In fact, coincidental, we began the source code review, De La Salle University has kindly hosted the source code review na gagamitin. Yung source code, ito yung instruction given to the machine that will be use for the election. Mayroon tayong tatlong makina. Yung ating vote counting machine, yung ating election management system, at mayroon din tayong canvassing and consolidation system. Lahat ng ito ay mayroong source code that provide it’s access.

REY LANGIT: Normally sa naked eye at sa mga pangkaraniwang tao ay hindi kayang masilip ang mga security features na ito. So para ma-determine ang authenticity ng balota dapat talagang sinusunod ang mga safeguards na ito, para maiwasan ang dayaan.

Chair. Bautista: Tama po. Kaya nga kailangan na yung makina ay may ganyan. Yung makina ngayon sa 2016 ay mayroon ng ganyan. Mayroon na din po niyan nung 2013, ang wala ay noong 2010.

REY LANGIT: Bakit ayaw sundin ang safety feature na receipt o resibo kung saan makikita ang mga candidates na binoto base sa binasa ng machine.

Chair Bautista: Ang gagawin namin bago maganap ang halalan, iimbitahan namin ang pubiko, ang media, pati kayo Sir Rey, maybe you can witness how the machine works. And it could actually print a receipt. The problem is again, Should we allow the receipt to be printed? It has advantages and disadvantages. Yung advantage, maganda kasi para kang pumupunta sa Atm, ‘pag ikaw ay kumuha ng pera, print ng receipt kung gusto mo pang malaman kung magkano ang balance mo. Dito naman, ‘pag ikaw ay bumoto, gusto mong malaman na yun talagang mga binoto mo ay yun ang lalabas talaga sa resibo. That’s an obvious advantage.

EXERCISE IN FUTILITY

Ang mga safety features na ito ng PCOS machine upang maiwasan ang dayaan na tema ng aking naging interview kay dating Chairman Bautista ay nabaliwala, at nawalan ng saysay dahil sa ibat ibang rason at kadahilanan na hindi naman katangap tangap sa mamamayan.

Noon lumutang rin ang siniwalat ni Dr. Margarita “Tingting” Cojuangco na compelling proof na may 60-30-10 voting pattern sa naganap na 2013 elections na nadiskubre ni Ateneo Professor Alex Muga sa 59,667 clustered precincts across the country lumilitaw na hindi lang ito statistical coincidence kung hindi totoong naganap at nangyari.

SUMMATION

Marami pa ang dapat ipaliwanag ng Comelec at Smartmatic, hindi pa malinaw kung P7.87 billion lamang ang nagastos natin sa nakalipas na 2016 national election dahil sa aking pagkaka unawa, nag karoon pa nang hiwalay na bidding sa pagkukumpuni o refurbishment ng dating ginamit na 81,896 PCOS machines. At ang usapin ng ikalawang bidding ng Comelec para 23,000 additional OMR machines makalipas na baguhin ng Comelec en banc ang sinasabing disqualification ng Smartmatic-TIM sa 1st round ng bidding ng parehong vote-counting machines.

Hanga’t walang clarong paliwanag at solidong ebidensiya ang Comelec sa mga issueng lumutang, ang agam agam ng mamamayan sa papalapit na 2019 national election ay magmimistulang “Sword of Damocles” na naka umang sa ating bumbunan at maaaring mauwi sa isang bangungot para sambayanang Filipino.

Facebook Comments
Share and Follow Us:

Photo/s used in this post is/are covered under the Fair Use Exemption of the IP Code.

By posting a comment in the section provided, you hereby agree to:
  • You acknowledge that Manila Speak is only a platform for your views and opinions and those views and opinions of yours are not necessarily that of Manila Speak.
  • The comments section is a public forum and you will be considerate and respectful at all times.
  • You shall not post any defamatory utterances, profanity or vulgar language, anything that is obscene or abusive. You shall not post any false statements, harassing words or threaten a person’s safety or property.
  • You shall not, without consent, post any personal information such as but not limited to phone numbers and email or mailing addresses.
  • You shall not violate other’s intellectual property or proprietary rights.
  • Manila Speak may or may not review your post but it reserves the right to remove that same if such post may potentially violate the guidelines.
  • All Rights Reserved. No portion of this site may be republished without permission of the publisher.

 


 

Speak Your Mind


Social media & sharing icons powered by UltimatelySocial